10 miliardów euro na transport szynowy. W Karpaczu debatowano o metrze

W Karpaczu padła kwota około 10 miliardów euro na rozwój miejskiego transportu szynowego w latach 2028–2034. Nie oznacza to jednak, że w polskich miastach szybko powstaną nowe linie metra. Podczas XXXV Forum Ekonomicznego dyskutowano przede wszystkim o tym, gdzie taka inwestycja ma sens, a gdzie lepszym rozwiązaniem będzie lżejszy system szynowy. Wśród analizowanych ośrodków nie znalazła się Jelenia Góra.

Metro ma być poprzedzone rachunkiem kosztów i potrzeb

Debata „Metro Polska 2030 – impuls gospodarczy, infrastruktura podwójnego zastosowania czy finansowa pułapka dla samorządów?” opierała się na raporcie przygotowanym na zlecenie Ministerstwa Infrastruktury przez Centrum Unijnych Projektów Transportowych. Dokument analizuje zasadność budowy metra oraz innych nowoczesnych systemów transportu szynowego.

Pod uwagę wzięto między innymi liczbę pasażerów, gęstość zabudowy, przepustowość istniejącej komunikacji, możliwość rozwoju alternatywnych środków transportu, koszty budowy oraz późniejszego utrzymania infrastruktury. Szczegółową analizą objęto:

• Warszawę,
• Kraków,
• Trójmiasto,
• Wrocław,
• Łódź,
• Poznań,
• Katowice i Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię,
• Szczecin,
• Lublin,
• Bydgoszcz,
• Białystok,
• Rzeszów.

Na tej liście nie ma Jeleniej Góry. Oznacza to, że dyskusja prowadzona w Karpaczu nie jest zapowiedzią budowy metra ani konkretnej inwestycji szynowej w stolicy Karkonoszy. Może jednak pokazać, według jakich kryteriów państwo i samorządy będą oceniać podobne projekty w przyszłości.

Ministerstwo zapowiada pieniądze na miejską kolej

Panel otworzył minister infrastruktury Dariusz Klimczak. Ocenił, że większość dużych polskich miast potrzebuje nowoczesnego transportu szynowego. Jednocześnie zaznaczył, że metro i jego lżejsze odpowiedniki należą do najbardziej skomplikowanych oraz kosztownych inwestycji infrastrukturalnych.

„Już dzisiaj musimy wiedzieć, gdzie takie inwestycje mają sens, gdzie są potrzebne i gdzie przyniosą największą korzyść mieszkańcom” – powiedział Dariusz Klimczak.

Ministerstwo Infrastruktury wystąpiło o zabezpieczenie około 10 miliardów euro w nowej perspektywie finansowej Unii Europejskiej na lata 2028–2034. Środki miałyby zostać przeznaczone na rozwój miejskiego transportu szynowego, w tym również projekty metrowe.

To dopiero wniosek dotyczący przyszłego finansowania, a nie decyzja o przekazaniu pieniędzy konkretnym miastom. O ewentualnym wsparciu poszczególnych inwestycji decydowałyby między innymi wyniki analiz technicznych, prognozy liczby pasażerów i możliwości finansowe samorządów.

Eksperci porównali metro z lżejszymi systemami

Uczestnicy spotkania rozmawiali o doświadczeniach polskich i europejskich miast, sposobach finansowania oraz skutkach inwestycji dla gospodarki, mieszkańców i układu przestrzennego. W dyskusji pojawił się także argument, że nowoczesna infrastruktura szynowa może zwiększać atrakcyjność gospodarczą aglomeracji i wspierać inwestycje.

Druga strona wskazywała na wysokie koszty budowy i utrzymania metra. Tak duży projekt może przez wiele lat obciążać budżet publiczny, dlatego sama potrzeba poprawy transportu nie przesądza jeszcze o wyborze najdroższego rozwiązania.

Dariusz Klimczak podkreślił, że raport CUPT pozwala ocenić, jaki rodzaj infrastruktury jest rzeczywiście potrzebny w danym ośrodku.

„Większość dużych polskich miast potrzebuje nowoczesnego transportu szynowego” – zaznaczył minister.

Debata w Karpaczu ma być początkiem dalszych rozmów. Pod egidą CUPT planowane są warsztaty z samorządowcami. Ich zadaniem będzie określenie, czy w konkretnym mieście uzasadniona jest budowa metra, czy raczej innego systemu transportu szynowego.

na podstawie: gov.pl (MI).