Biały Jar wciąż ostrzega po lawinie – 48 sekund, które zabiły 19 osób

W Białym Jarze cisza pamięta tamten huk lepiej niż niejeden człowiek. 20 marca przypada 58. rocznica lawiny, która w Karkonoszach w jednej chwili zamieniła piękny dzień w tragedię bez szczęśliwego finału. Hasło „Martwym ku pamięci, żywym ku przestrodze” nie brzmi tu jak uroczysta formuła, ale jak ostrzeżenie zapisane w śniegu.

Martwym ku pamięci, żywym ku przestrodze

• Tego dnia piękna pogoda zwiodła ludzi w środek zagrożenia
• Ratownicy weszli w lawinisko, gdy szanse topniały z każdą godziną
• Głos Andrzeja Brzezińskiego trzyma pamięć o Białym Jarze przy życiu

Tego dnia piękna pogoda zwiodła ludzi w środek zagrożenia

W 1968 roku turyści ruszyli w góry, kuszeni słońcem i dobrą widocznością. Komunikaty o niebezpieczeństwie zeszły na dalszy plan, a Biały Jar okazał się miejscem, w którym natura nie zostawiła żadnego marginesu błędu. O godzinie 11:10 z masywu spadła lawina, niosąc około 50 tysięcy ton śniegu z prędkością sięgającą 100 kilometrów na godzinę.

Skala uderzenia do dziś robi wrażenie. Żywioł przetoczył się przez stok w 48 sekund. Tylko pięć osób zostało wyrzuconych poza główny tor lawiny przez podmuch wiatru i właśnie one miały szansę ocaleć. Pod śniegiem znalazło się 19 ofiar.

Ratownicy weszli w lawinisko, gdy szanse topniały z każdą godziną

Po tragedii ruszyła ogromna akcja poszukiwawcza. Do Białego Jaru ściągały setki ludzi, którzy pracowali w warunkach skrajnego ryzyka i pod presją czasu. Śnieg, mróz i teren nie ułatwiały niczego, a każdy ruch na lawinisku mógł kosztować kolejne życie.

Ostatnie ciała udało się wydobyć dopiero w kwietniu, 16 dni po zejściu lawiny. Ówczesny naczelnik pogotowia górskiego podkreślał później, że ratownicy nie mogli postąpić inaczej. Działali z szacunku do życia i z myślą o rodzinach ofiar, bo w górach obowiązek niesienia pomocy nie kończy się wraz z upływem czasu.

Głos Andrzeja Brzezińskiego trzyma pamięć o Białym Jarze przy życiu

Wspomnienia o tamtych wydarzeniach nie zostały zamknięte wyłącznie w kronikach. W relacji Andrzeja Brzezińskiego, starszego instruktora i ratownika górskiego GOPR Karkonosze, wracają szczegóły akcji, emocje i ciężar decyzji podejmowanych w śniegu. To opowieść, która pokazuje nie tylko skalę katastrofy, ale też cenę ratowniczego obowiązku.

Dzięki takim świadectwom Biały Jar nie jest tylko nazwą miejsca na mapie Karkonoszy. Pozostaje przestrzenią pamięci i ostrzeżenia – przypomnieniem, że góry potrafią wyglądać łagodnie tylko do chwili, gdy człowiek przestaje słuchać ich sygnałów.

na podstawie: UM Karpacz.